×

منوی بالا

منوی اصلی

دسترسی سریع

اخبار سایت

false
true
true
چگونگی حساب‌رسی در قیامت

اختصاصی ارجانیوز
نویسنده: حجه الاسلام محمد فرضی پور

بدون شک روز قیامت، روز اجرای عدالت الهی است که در آن روز، تمام انسان‌ها نسبت به اعمالی که انجام داده‌اند باید مورد سوال و جواب قرار گیرند، امّا ممکن است برای برخی این سوال ایجاد شود که نحوه این سوال و جواب چگونه است؛ برای پاسخ به این سوال سراغ روایات معصومین(علیهم‌السلام) می‌رویم تا آن بزرگواران جزئیات و نحوه این حساب‌رسی را بیان فرمایند.

در حدیثی بسیار زیبا، آقا امام سجاد(علیه‌السلام) به شرح وقایع آن روز پرداخته و نحوه حساب‌رسی بندگان در روز قیامت را شرح داده و فرمودند: «پدرم براى من نقل کرد که: پدرش على بن أبی‌طالب(علیه‌السلام) فرمودند:«چون روز قیامت بر پا گردد، خداوند تبارک و تعالى مردم را از قبرهایشان در زمین واحدى بر می‌انگیزد، در حالی‌که همه بدون سلاح هستند و چیزى با خود ندارند و لباس و محاسن نیز ندارند. (یعنى از پوشش‏‌هاى دنیوى که موجب تقویت و تعین آن‌ها گردد و مخفیات آن‌ها را بپوشاند با خود هیچ ندارند)

آن‌قدر ازدحام جمعیت در عقبه محشر زیاد است که بعضى از مردم از سر و شانه هم بالا می‌روند و روى هم سوار می‌شوند و از جلو مانع رفتن آنان می‌شوند. در این‌وقت نَفَس‏‌هاى آن‌ها به شدت می‌زند و عرق بسیار می‌ریزند و کارشان سخت و دشوار می‌گردد و ضجّه و ناله آن‌ها زیاد، صدایشان بالا می‌رود و این اولین وَهْله از وَهَلات ترسناک روز قیامت است.

در این هنگام، خداوند جبار (تبارک‌وتعالى) از بالاى عرش خود به یک فرشته از فرشتگان امر می‌کند که در میان مردم ندا دهد: اى جماعت مردم، ساکت باشید و گوش فرا دهید؟ در این حال همه اهل محشر به طورى ساکت می‌شوند که آخرین آن‌ها هم‌چون اولین آن‌ها صدا را می‌شنوند و صداهایشان خُرد و شکسته و ضعیف می‌شود و چشم‌هایشان خاشع می‌گردد، رگ‏‌هاى گردن‌شان به اضطراب در می‌آید و دل‌هایشان به فزع و جزع می‌افتد، سَرهاى خود را به سمت آن‌ جایی‌که صدا می‌آید بلند می‌کنند و با شتاب، گردن‌هاى خود را براى استماع، بلند می‌کنند؛ و در این‌وقت کافران می‌گویند: «هذا یَوْمٌ عَسِرٌ[قمر/ ۸] این روز، روز دشوارى است».

سپس خداوند جبار (عزوجل) که حاکمی عادل است، بر آن‌ها مُشرف‏ می‌شود و می‌فرماید: من خداوند هستم که هیچ معبودى غیر از من نیست و من حاکم عادلم که هرگز ستم نخواهم کرد. امروز من در میان شما به قسط و عدل حکم می‌کنم و هرگز به کسى ظلم نخواهد شد؛ امروز من حق ضعیف را از قوى خواهم گرفت و براى مظلوم، به جهت ظلمی که به او شده، قصاصى که حق او بود، از حسنات و سیئات می‌ستانم.(حسنات ظالم را به مظلوم می‌دهم و سیئات مظلوم را به ظالم) و هر مظلومی که از حق خود گذشته و ظالم را بخشیده باشد، به او ثواب و پاداش می‌دهم.

امروز هیچ ظالمى از این عقبه و گردنه نمی‌تواند عبور کند؛ پس اى خلایق، کسانی‌که به شما ظلم کرده‌اند را بیابید و نگه دارید و حق خود را از آنان طلب کنید و من خود، شاهد مظلومیت شما هستم و چه خوب شاهد با کفایتى هستم.

مردم در این حال براى شناسائى ظالمین خود به حرکت در می‌آیند و هر یک از آنان، گریبان ظالمى که به او ستم کرده است را می‌گیرد و دست از او بر نمی‌دارد؛ پس هیچ‌کس باقى نمی‌ماند که از براى او در نزد شخص دیگرى حقی باشد، مگر آن‌که او را به آن حق می‌گیرد.
در این هنگام، به قدرى که خداوند اراده کرده است، در محشر درنگ می‌کنند و حالشان شدّت می‌یابد و عرقشان فراوان می‌ریزد، غم و اندوهشان شدت می‌گیرد و صدایشان بلند می‌شود و ضجّه و فریادشان بالا می‌گیرد و از خداوند منان، تمنّاى خلاصى از این ماجرا را می‌کنند و می‌گویند: ما از ظلمی که ظالمان به ما نموده‌اند صرفه‌نظر کردیم و حق خود را بخشیدیم.

در این حال، منادى از نزد خداوند تبارک و تعالى به طورى ندا می‌دهد که همه اهل محشر می‌شنوند، که اى خلائق، براى دعوت خداوند تبارک و تعالى ساکت شوید و گوش فرا دهید که خداوند تبارک و تعالى به شما می‌گوید: من هستم خداوند بسیار بخشنده؛ اگر شما می‌خواهید حقوق خود را به یکدیگر ببخشید، ببخشید؛ و گرنه من براى شما مظالم شما را خواهم گرفت.
اهل محشر از این ندا خوشحال می‌شوند. در این حال، به امید آن‌که به سرعت از این ضیق و شدتى که در آن هستند، خلاصى پیدا کنند، بعضى از آنان از مظالم خود می‌گذرند و حق خود را مى‏‌بخشند و بعضى دیگر می‌گویند: بار پروردگارا، حق ما بیش از آن مقدارى است که ببخشیم.

در این وقت منادى از عرش خدا ندا می‌دهد: کجاست رضوان خازن بهشت، بهشت فردوس؟ خداوند (عزوجل) او را امر می‌کند که از فردوس یک قصرى را با تمام بناهاى آن و خدمت‌گزاران آن، به آن‌ها نشان دهد. او نیز قصرى را به آن‌ها نشان می‌دهد که در جوانب آن دختران جوان و غلمان و خدمت‌گزاران مشغول خدمت هستند. در این هنگام منادى ندا می‌دهد: اى خلائق، سرهاى خود را بلند کنید و به این قصر نگاه کنید، مردم سرهاى خود را بلند می‌کنند و آن را می‌بینند و همه آن‌ها تمناى آن‌را دارند.
پس منادی می‌گوید: این قصر از آنِ کسى است که مؤمنى را عفو کند. در این هنگام، همه اهل محشر از حق خود می‌گذرند و عفو می‌کنند، مگر جماعت اندکى. پس خداوند(عزوجل) می‌فرماید: امروز هیچ ظالمى به بهشت نمی‌رود و هیچ ظالمى به جهنم نمی‌رود، مگر این‌که حقوقی که گردن اوست، از او باز ستانم؛ پس ای خلایق، براى حساب آماده باشد.

در این هنگام راه خلائق را باز می‌گذارند تا این‌که همگى به سوى عقبه ره‌سپار می‌گردند و در راه رقتن، از یکدگر سبقت می‌گیرند، تا این‌که در عرصه حساب‏ در پیشگاه حضرت جبار(تبارک‌و‌تعالى) که بر عرش است می‌رسند. در آن‌جا دیوان‏‌هاى اعمال هر یک باز شده است و میزان‏‌هاى عمل نصب گردیده است و پیامبران و شهداء و گواهان را حاضر ساخته‏‌اند و گواهان، در آن روز «امامان» هستند؛ هر امامى گواهى می‌دهد که براى اهلش به امر خداوند متعال قیام کرده است و آنان را به سوى خدا دعوت کرده است.

در این حین، مردى از قریش عرض کرد: اگر براى شخص مومنى در نزد کافرى حقی داشته باشد، از کافر چه چیز را می‌گیرند؟
امام سجاد(علیه‌السلام) فرمودند: به قدرى که از گردن او حق دارد، از گناهان مومن بر می‌دارند و به کافر می‌دهند، بنابراین کافر، علاوه بر عذاب کفر خود، به قدر گناهان مومن که در ازاء حقش به او داده شده است نیز عذاب می‌کشد. آن مرد قرشى عرض کرد: اگر شخص مسلمانی، نزد مسلمان دیگر، حقی داشته باشد، چگونه حق او از آن شخص مسلمان گرفته می‌شود؟
حضرت فرمودند: به قدر حق مظلوم، از حسنات ظالم برداشته می‌شود و به حسنات مظلوم اضافه می‌گردد.
مرد قرشى گفت: اگر ظالم حسناتى نداشته باشد چه می‌شود؟ حضرت فرمود: از سیئات مظلوم برداشته می‌شود و بر سیئات و گناهان ظالم اضافه می‌گردد». [۱]

——————————–
پی‌نوشت:
[۱]. الکافى، ج۸، ص ۱۰۴ تا ص ۱۰۶٫

false
false
false
false

شما هم می توانید دیدگاه خود را ثبت کنید

√ کامل کردن گزینه های ستاره دار (*) الزامی است
√ آدرس پست الکترونیکی شما محفوظ بوده و نمایش داده نخواهد شد


true