×

منوی بالا

منوی اصلی

دسترسی سریع

اخبار سایت

false
true
true
چرا شیعه امام خود را معصوم می‌داند؟

متکلمان شیعه، در اثبات ضرورت معصوم بودن امام، ادله مختلف عقلی و نقلی را مطرح کرده‌اند. یکی از ادله عقلی مطرح شده توسط علمای شیعه این است که امام چون حافظ شریعت است باید معصوم باشد.

مسئولیت اصلى امام، حفاظت از شرع است و به این جهت است که باید معصوم باشد؛ مگر آن‌که کسى مدعى شود که حفاظت از دین، منحصر در امام نمى‌‏باشد و مؤلفه‏‌هاى دیگرى هم هست که قادر به حفاظت از دین مى‌‏باشد. باید ببینیم که آیا بدون امام، حفاظت از دین، تحقق پیدا مى‏‌کند یا نه. راه‌هایى که به واسطه آن‌ها ممکن است دین حفظ شود، قرآن، سنت، اجماع، قیاس و اصل برائت است. اکنون باید دید که آیا این موارد، قادر به حفاظت از دین هستند یا نه.

الف) قرآن؛ مسلمانان اتفاق دارند که قرآن نمى‌‏تواند حافظ دین باشد؛ زیرا تفسیر و برداشت از قرآن، متفاوت است و از طرف دیگر، حوادثى که در طول تاریخ رخ مى‏‌دهد، بسیار زیاد است و ممکن است تطبیق این حوادث با قرآن و برداشت احکام مورد نیاز، براى هر کسى میسور نباشد.

ب) سنت؛ سنت نبوى هم نمى‏‌تواند حافظ شرع باشد؛ به همان دلیلى که در بالا گفته شد.

ج) اجماع؛ اعتبار اجماع، به وجود معصوم است و اگر در بین اجماع کنندگان، امام نباشد، احتمال خطا در اجماع هم وجود دارد؛ زیرا احتمال کذب درباره هر یک از افراد اجماع، هست؛ بنا بر این، احتمال کذب در مجموع آن‌ها هم خواهد بود.

د) قیاس؛ قیاس، آن است که براى به دست آوردن حکم مسأله‌‏اى، به موارد مشابه آن استناد کنیم و بگوییم: چون حکم مسأله‌‏اى در فلان مورد، حرمت است، پس حکم این موارد هم، چون شبیه آن است، حرمت مى‌‏باشد. ولى از آن‌جا که حاصل قیاس، چیزى جز ظن ضعیف نمى‌‏باشد، قیاس در استنباط احکام شرعى، حجت نیست؛ بنابراین، حافظ شرع هم نمى‌‏تواند باشد.

ه) اصل برائت؛ منظور از اصل برائت، این است که هر گاه نهى یا امرى از جانب شارع در موردى نرسیده باشد، ما مى‌‏توانیم با توجه به برائت، حکم به واجب نبودن یا حرام نبودن کنیم. ولى این اصل هم نمى‌‏تواند حافظ شرع باشد؛ زیرا اگر برائت بتواند حافظ شرع باشد، بعثت انبیا لازم نبود و انسان مى‌‏توانست به عقل خویش اکتفا کند؛ و حال آن‌که اکتفا به عقل، صحیح نیست.

و) مجموع موارد بالا؛ مجموع این‌ها هم نمى‌‏تواند حافظ شرع باشد؛ زیرا در کتاب و سنت، تنازع واقع شده و کتاب و سنت هم از جمله این مجموع است. قیاس نیز حجت نیست؛ بنابراین، بر مجموع هم اشکال وارد خواهد بود.

نتیجه مى‌‏گیریم که حفاظت از شریعت، تنها به وسیله امام صورت مى‌‏گیرد؛ بنابراین، باید در جامعه امامی معصوم وجود داشته باشد تا دین را از خطر سقوط و انحراف، حفظ کند.
________________________
پی‌نوشت
[۱]. امامت پژوهى(بررسى دیدگاههاى امامیه، معتزله واشاعره)، ص ۱۵۸٫

false
false
false
false

شما هم می توانید دیدگاه خود را ثبت کنید

√ کامل کردن گزینه های ستاره دار (*) الزامی است
√ آدرس پست الکترونیکی شما محفوظ بوده و نمایش داده نخواهد شد


true